به تصویر بالا نگاه کنید. فرض کنید در این تصویر خط قرمز جمعیت تعداد پلنگ های کشته شده در یک منطقه و خط آبی تعداد خرگوش های آن منطقه باشد. خب، حالا روی نمودار از سمت چپ به راست حرکت کنید. همانطور که می بینید خط قرمز در حال افزایش است اما نمودار آبی از جایش تکان نمی خورد. یعنی مثلا هر سال پلنگ های بیشتری کشته می شوند اما جمعیت خرگوش ها تقریبا ثابت است. این قضیه همچنان ادامه پیدا می کند تا وقتی به نیمه های راه می رسد. در این هنگام جمعیت خرگوش ها مثلا پس از یک فصل جفت گیری به طور ناگهانی افزایش پیدا می کند چون عامل بازدارنده آن در سر راه نیست و شرایط در یک دوره ی زمانی کوتاه به حالت بحرانی می رسد که دیگر کنترلش غیرممکن است و ممکن است حمله ی خرگوش های گرسنه محصول یک منطقه را ناپدید کند.

این در واقع همان چیزی است که بایستی در بسیاری از فرآیندهای محیط زیستی و اکولوژیک اطراف ما در انتظارش بود.  اگر خاطرتان باشد گفتم که پیچیدگی سیستم های اطراف ما باعث می شود که نتوانیم به سادگی رفتار آن ها را تحلیل کنیم. مثلا ما با خودمان می گوییم به مرور زمان و با کاهش سطح دسترسی به آب در مناطق مرکزی ایران مردم به سایر مناطق مهاجرت می کنند و عملا هیچ مشکلی وجود ندارد. اما ممکن است این تغییر دائمی سطح دسترسی به آب کار را به جایی برساند که ناگهان یک رفتار کاملا متفاوت از سوی مجموعه های تحت تاثیر مشاهده شود. مثلا سیستم ممکن است به طور ناگهانی مسیر مهاجرتش را عوض کند. یا اصلا تصمیم بگیرد به جای مهاجرت، وارد درگیری برای تصاحب آب بشود. 

سه نگرانی را مجدد تکرار می کنم. اول اینکه ما از زمان وقوع افزایش با شیب بالا خبر نداریم. دوم اینکه شیب مورد نظر در زمان کوتاهی رخ می دهد که ممکن است تبعات بسیاری داشته باشد. سوم هم اینکه امکان دارد دیگر هیچ راه برگشتی به حالت اولیه در این مدل وجود نداشته باشد.