مدتی به دلیل وجود پوشش ابر نتوانسته بودم تصاویر جدید دریاچه را روی سایت درج کنم. بالاخره چند روز پیش رخ شکسته ی دریاچه از بین ابرها سر بیرون کشید و ... همانطور که توقعش را دارید خبر خوشی با خودش به همراه نداشت. تصویر زیر آخرین شرایط دریاچه را نشان می دهد. برای دیدن تصویر با کیفیت بالاتر روی آن کلیک کنید.

تصویر زیر اما شرایط دریاچه را در زمان مشابه سال گذشته نشان می دهد. در صورتی که روی این تصویر هم کلیک کنید و آن را با تصویر سال جاری مقایسه کنید تغییرات نامطلوب و محسوس خصوصا در بخش جنوبی مشاهده می شود. مقایسه ی دو تصویر همچنین از پسروی اندک حاشیه شمالی دریاچه خبر می دهد.

حتما امروز خبری را خواندید که مسعود محمدیان، رئیس سازمان جهاد کشاورزی آذربایجان‌شرقی گفته است که پس‌روی  دریاچه ارومیه موجب شور شدن آب چاه‌های اراضی کشاورزی اطراف و تهدیدی برای فعالیت کشاورزی در آن اراضی شده است.

به  گزارش ایسنا، رئیس سازمان جهاد کشاورزی آذربایجان‌شرقی در ادامه توضیح داد که شهرستان‌های ملکان، بناب، عجبشیر، آذرشهر و شبستر در این محدوده قرار دارند و زارعان آنها از فعالیت بازمانده‌اند و بادهای نمکی حاصل از این پسروی، خطری جدی برای کشاورزی استان است. لینک

برای مطالعه ی سایر مطالب مرتبط با دریاچه اینجا را کلیک کنید.

چند مطلب جالب مرتبط با این موضوع:

مطالعه ی جدید پیرامون عوامل خشک شدن دریاچه ی ارومیه

بانک داده و پژوهش دریاچه ی ارومیه

یک دریاچه، یک ادعا و هفده نکته!

از طریق وبلاگ محمد درویش از کسالت استاد کامبیز بهرام سلطانی باخبر شدم. گرچه میسر نشده است که از نزدیک آقای بهرام سلطانی را ملاقات کنم اما از طریق یادداشت های عمیق و دقیق ایشان، با دیدگاه ها و زحماتی که برای محیط زیست ایران کشیده است آشنایی دارم. نوشته های بهرام سلطانی از آن جنس حرف هایی است که بیش از آنکه مستند به چند مقاله و چند کتاب باشد، مبتنی بر مشاهده است، مشاهده ای که معلوم است حاصل سال های تامل و تلاش نویسنده است پیرامون آنچه درباره اش می نویسد، دانشی از جنس تجربه، بسیار کمیاب تر از دیگرانی که فقط می دانند.

دیدم ایشان خطاب به محمد درویش نوشته است: متأسفانه توان نوشتن هم دیگر ندارم.

امیدوارم سلامت و توان بار دیگر به جان و دستان ایشان بازگردد و در آینده ای نزدیک شاهد طنین صدای واژه های اشان در تلاش برای حفظ محیط زیست ایران باشیم.

به نظرم نیازی به توضیح خاصی ندارد. تصاویر مربوط به بیست هشت آذر ماه سال جاری و سال گذشته است. کاهش مساحت دریاچه و پسروی آن هم در بخش شمالی و هم در بخشی جنوبی به صورت محسوسی قابل مشاهده است. سایر مطالب مرتبط با دریاچه را اینجا مطالعه کنید، بانک مقالات و داده های دریاچه اینجا است.

مطالعه ی جدیدی که اخیرا در مجله ی مدیریت منابع آب (Water Resources Management) منتشر شده است به بررسی عوامل موثر در کاهش مساحت دریاچه ی ارومیه پرداخته است. در این مطالعه که توسط پژوهشگران دانشگاه تبریز به انجام رسیده با استفاده از مدلسازی سیستم های پویا نشان داده شده است که کاهش ورودی آب به دریاچه به دلیل استفاده ی بیش از حد از آب های جاری و همچنین تغییرات اقلیمی حدود 65 درصد، ساخت سدها حدود 25 درصد و بارندگی بر سطح دریاچه تنها ده درصد در کاهش ارتفاع سطح آب موثر بوده است. 

نکته ای که کمی برای من مبهم بود این است که چرا محققان دو عامل استفاده ی بیش از حد از آب های جاری ورودی به دریاچه و تغییر اقلیم را به صورت یک مولفه در نظر گرفته اند. به هر حال اگر فرض کنیم که مثلا از آن 65 درصد، نیمی مربوط به عامل انسانی (یعنی بهره برداری بی رویه) و نیمی مربوط به عامل طبیعی (یعنی تغییر اقلیم*) است، در نهایت می شود گفت که در شرایط فعلی دریاچه بیش از پنجاه درصد عوامل انسانی موثر هستند.

مشخصات این مقاله به صورت زیر است.

Hassanzadeh, E., M. Zarghami, et al. (2011). "Determining the Main Factors in Declining the Urmia Lake Level by Using System Dynamics Modeling." Water Resources Management: 1-17.

برای مطالعه ی سایر مقالات منتشر شده و بانک های اطلاعاتی در مورد دریاچه ی ارومیه اینجا کلیک کنید.

نقشه های دریاچه ی ارومیه را اینجا ببینید.

* دقت کنید که تغییر اقلیم هم خودش پیامد فعالیت های انسانی است!