فصل دوم کتاب ساستینبلیتی که فصلی است به قلم جان درایزک (John S. Dryzek) را مطالعه می کنم. وی در این مقاله به دشواری تعریف توسعه ی پایدار اشاره کرده است و اینکه چطور نهادهای مختلف تلاش کرده اند معنی قابل سنجش و علمی ای برای آن پیدا کنند تا آنجا مثلا کمیته ی پژوهشی حمل و نقل آکادمی علوم ایالات متحده در دهه ی نود حدود یک میلیون دلار هزینه کرد تا بتواند معنی دقیقی برای این مفهوم دست و پا کند و ناموفق بود.

نویسنده به این نکته اشاره می کند که از دید برخی توسعه ی پایدار به معنای توقف رشد اقتصادی است، از نظر بعضی به معنای رشد مستمر اقتصادی چرا که این رشد اقتصادی است که زمینه ی بهبود شرایط معاش کشورهای فقیر را فراهم می کند و در نهایت سطح جمعیتی را ثابت می کند.

این فصل کتاب در فصلی است برگزیده از کتابی با عنوان سیاست زمین (The Politics of the Earth) که در سال 2005 منتشر شده است. آنجا جان اشاره می کند که چطور سیاست زمین در حال رشد و گسترش است و از مباحثی مانند آلودگی، حفظ حیات وحش، رشد جمعیت و کاهش منابع طبیعی امروز موضوعاتی مانند تامین انرژی، حقوق حیوانات، تغییرات اقلیمی، عدالت محیط زیستی و امنیت غذایی را نیز شامل می شود.

از نظر جان، امروزه مباحث محیط زیستی به هم پیوسته اند. تغییرات اقلیمی همانقدر که با انتشار دی اکسید کربن مرتبط است، به کاهش پوشش جنگلی و یا انرژی های جایگزین هم مرتبط است. اکوسیستم ها پیچیده اند و دانش ما از آن ها محدود. سیستم های انسانی نیز سیستم های پیچیده ای هستند. مشکلات محیط زیستی غالبا در نقطه ای رشد می کنند که این دو سیستم پیچیده به هم برسند که از همین رو باعث پیچیدگی مضاعف در آن ها می شود. هر چه سیستمی پیچیده تر شود یافتن راه حل برای پاسخ به مشکلات آن سیستم دشوارتر خواهد بود.